Tư thế ngủ có nói lên tình yêu của vợ chồng? Điều có cơ sở và chuyện ngủ chung thật sự cần lo

Tư thế ngủ của hai vợ chồng không đọc được mức độ yêu thương hay chuyện chăn gối của họ. Các bảng "quay lưng là lạnh nhạt, úp thìa là che chở" phần lớn là suy diễn; vài khảo sát cho thấy cặp đôi chạm vào nhau khi ngủ thường tự nhận hạnh phúc hơn, nhưng đó là tương quan, không phải bằng chứng ai quay lưng thì hết yêu. Điều đáng quan tâm hơn là cách ngủ chung đang làm giấc ngủ của từng người tốt lên hay tệ đi.

Bài này giải thích vì sao các "giải mã tư thế ngủ" không đáng tin, rồi đi vào những chuyện thực tế: ôm nhau ngủ bị tê tay, một người ngáy, hai người lệch giờ, một người nóng một người lạnh, và khi nào "ngủ riêng" lại tốt cho cả hai.

Vì sao không thể "đọc" tình yêu qua tư thế ngủ

• Phần lớn đêm ta không chọn tư thế. Mỗi người đổi tư thế nhiều lần trong đêm, theo chu kỳ giấc ngủ. Tư thế lúc mới nằm xuống và tư thế lúc bốn giờ sáng thường khác hẳn.
• Thân thể quyết định trước tình cảm. Người trào ngược dạ dày hay nằm nghiêng trái; người đau vai nằm quay lưng phía vai đau; người ngáy được khuyên nằm nghiêng; bà bầu ba tháng cuối được khuyên nằm nghiêng. Không ai trong số họ quay lưng vì giận.
• Nóng là tách ra. Mùa hè ở Việt Nam, phòng không máy lạnh, ôm nhau cả đêm là đổ mồ hôi và thức giấc. Cặp đôi nào cũng tách ra khi trời nóng.
• Bằng chứng mỏng. Những "chuyên gia ngôn ngữ cơ thể" đưa ra cách đọc tư thế ngủ chủ yếu dựa vào quan sát và khảo sát tự báo cáo, không có nghiên cứu theo dõi chứng minh tư thế ngủ dự báo được hôn nhân bền hay tan.

Điều có ý nghĩa hơn là sự thay đổi: một người vốn hay ôm vợ, mấy tháng nay đi ngủ muộn hẳn, nằm tận mép giường, tránh chạm. Khi đó cái đáng hỏi là chuyện gì đang xảy ra ban ngày, không phải tư thế.

Ôm nhau ngủ: dễ chịu nhưng có vài rủi ro nhỏ

Kiểu úp thìa hay gối đầu lên tay chồng rất phổ biến. Chạm vào nhau giúp nhiều người thấy yên tâm, dễ vào giấc hơn. Nhưng nên biết:

Tê tay, yếu tay sau khi cho gối đầu

Để người kia gối đầu lên cánh tay cả đêm có thể đè lên dây thần kinh ở cánh tay. Sáng dậy tay tê, có khi bàn tay rũ xuống không nhấc cổ tay lên được. Dân y khoa phương Tây gọi đùa là "liệt tuần trăng mật". Phần lớn trường hợp tự hồi phục trong vài ngày đến vài tuần, nhưng nếu bàn tay rũ, yếu rõ rệt thì nên khám thần kinh để được nẹp cổ tay và theo dõi.

• Cách tránh: ôm một lúc cho dễ ngủ rồi rút tay ra; kê gối dưới đầu người kia thay cho cánh tay.
• Người đang uống rượu, uống thuốc ngủ thì ngủ say, không trở mình, dễ bị đè lâu hơn.

Đau vai, đau cổ

Người nằm sau trong tư thế úp thìa thường phải co tay ở góc khó chịu. Nếu sáng nào cũng mỏi vai cổ, hãy thử đổi phía, hoặc ôm ngắn rồi mỗi người một tư thế thoải mái.

Khi một người ngáy

Ngáy là lý do hàng đầu khiến nhiều cặp phải ngủ riêng. Ngáy đơn thuần thì phiền nhưng không nguy hiểm. Ngáy to, kèm những quãng im lặng rồi thở hắt mạnh, ban ngày buồn ngủ gục, sáng dậy đau đầu, tăng huyết áp: đó là dấu hiệu của ngưng thở khi ngủ, một bệnh cần điều trị vì liên quan tới tăng huyết áp, bệnh tim, tai nạn giao thông do ngủ gật.

Ở đây người vợ hoặc chồng lại là "thiết bị theo dõi" quý nhất: họ nghe được những quãng ngừng thở mà người bệnh không biết. Ghi âm vài đêm bằng điện thoại để đưa bác sĩ nghe là một việc rất hữu ích.

Những việc làm được ở nhà:

• Người ngáy nằm nghiêng thay vì nằm ngửa.
• Bớt rượu bia vào buổi tối, không dùng thuốc ngủ tuỳ tiện.
• Giảm cân nếu thừa cân; xử lý nghẹt mũi kéo dài.
• Người nghe: nút tai mềm, hoặc vào giấc trước người ngáy.

Lệch giờ ngủ, lệch nhiệt độ

Một người là "cú đêm", một người dậy từ năm giờ. Một người cần quạt thổi thẳng, một người đắp chăn kín cổ. Những khác biệt này rất phổ biến và không phải dấu hiệu "không hợp nhau". Cách xoay xở:

Ngủ riêng có phải là hết yêu?

Không nhất thiết. Nhiều cặp ngủ riêng vì ngáy, vì chăm con nhỏ, vì ca làm việc khác nhau, và họ vẫn gần gũi tốt. Một giấc ngủ đủ làm người ta bớt cáu kỉnh, tức là bớt cãi nhau ban ngày. Điều cần giữ khi ngủ riêng:

• Vẫn có thời gian nằm cạnh nhau trước khi ngủ hoặc sáng cuối tuần.
• Nói rõ lý do với nhau để không ai hiểu thành bị từ chối.
• Chuyện gần gũi được chủ động hẹn, không phó mặc cho "tiện thì làm".

Ngược lại, nếu ngủ riêng là để tránh mặt, tránh chạm, tránh chuyện vợ chồng thì vấn đề nằm ở chỗ khác. Trường hợp một người cứ né bằng cách giả vờ ngủ có bài riêng: khi chồng trốn "yêu" bằng cách vờ ngủ.

Khi nào cần đi khám

• Người kia nghe thấy bạn ngừng thở trong lúc ngủ, ngáy to kèm thở hắt, ban ngày buồn ngủ đến mức gật khi lái xe.
• Chân bứt rứt, phải cử động mới dễ chịu khi nằm, làm cả hai mất ngủ.
• Nói mơ, đấm đá, vùng vẫy như đang đánh nhau trong lúc ngủ, nhất là ở người trên năm mươi tuổi: cần khám thần kinh.
• Bàn tay rũ, yếu không hồi phục sau vài ngày kể từ khi bị đè tay.
• Mất ngủ trên ba tháng, ảnh hưởng công việc và tâm trạng.

Nếu chưa biết nên đến khoa nào (tai mũi họng, thần kinh hay hô hấp), có thể dùng trợ lý chuẩn bị đi khám để xác định mức độ gấp và cách kể triệu chứng cho bác sĩ.

Nguồn tham khảo

• Sleep Foundation (Hoa Kỳ): sleepfoundation.org
• NHS (Anh) — Snoring; Sleep apnoea; Restless legs syndrome: nhs.uk
• Mayo Clinic — Obstructive sleep apnea: mayoclinic.org