"Lên đỉnh" nhưng vẫn khát: vì sao phụ nữ vẫn thấy thiếu sau cực khoái và khi nào cần khám
Lên đỉnh mà vẫn thấy thiếu là chuyện nhiều phụ nữ gặp và phần lớn không phải bệnh. Bài này giải thích năm lý do thường gặp và những dấu hiệu cần đi khám.
Vừa "lên đỉnh" xong mà vẫn thấy thiếu, vẫn muốn tiếp, hoặc thấy bứt rứt khó chịu là trải nghiệm khá nhiều phụ nữ gặp, và phần lớn không phải bệnh. Ở nữ giới, cơ thể thường không có "thời gian trơ" rõ như nam giới nên có thể đạt cực khoái tiếp; cũng có khi cực khoái nhẹ, chưa giải toả hết; hoặc cơ thể đã xong mà cảm xúc thì chưa. Chỉ một số ít trường hợp là dấu hiệu cần đi khám: cảm giác hưng phấn vùng kín dai dẳng không mong muốn, buồn bã khóc lóc sau quan hệ lặp đi lặp lại, hoặc ham muốn tăng vọt sau khi bắt đầu một loại thuốc.
Cực khoái và thoả mãn không phải là một
Cực khoái là một phản xạ của cơ thể: các cơ sàn chậu co bóp nhịp nhàng, tim đập nhanh, sau đó là cảm giác giãn ra. Thoả mãn là đánh giá tổng thể của một người về cuộc gần gũi: có được quan tâm không, có thấy gần nhau không, có bị đau không, có còn lo gì không. Hai thứ này hay đi cùng nhau nhưng có thể tách rời. Người ta có thể đạt cực khoái mà vẫn thấy trống rỗng, và cũng có thể không đạt cực khoái mà vẫn thấy rất mãn nguyện.
Phần cảm xúc, như cảm giác bị bỏ rơi khi người kia quay đi ngủ ngay, đã được bàn kỹ ở bài Điều khiến phụ nữ thỏa mãn trong "chuyện ấy". Bài này tập trung vào các lý do thuộc về cơ thể và khi nào nên đi khám.
Năm lý do thường gặp, từ bình thường đến cần lưu ý
1. Cơ thể vẫn còn "đà" và có thể đạt cực khoái tiếp
Sau cực khoái, nhiều phụ nữ vẫn còn hưng phấn: âm vật, môi bé vẫn sung huyết, cơ thể sẵn sàng cho lần tiếp theo. Đây là lý do một số người có thể đạt nhiều lần cực khoái liên tiếp. Muốn tiếp không có nghĩa là "ham muốn bệnh lý" hay "không đứng đắn". Vấn đề thường nằm ở chỗ người chồng đã xuất tinh, đã hết hứng, còn người vợ thì ngại nói.
Cách xử lý đơn giản: nói ra. Người chồng có thể tiếp tục bằng tay, bằng miệng hoặc đồ chơi sau khi mình đã xong. Người vợ cũng có thể tự chạm khi đang nằm cạnh chồng. Không có quy định cuộc yêu kết thúc khi người đàn ông xuất tinh.
2. Cực khoái "nhẹ", chưa giải toả
Không phải lần nào cực khoái cũng mạnh như nhau. Mệt, căng thẳng, đầu óc còn lo việc, mới uống rượu, hoặc lên đỉnh quá nhanh khi chưa hưng phấn đủ đều có thể cho một cực khoái nhẹ, chỉ thoáng qua. Cảm giác "lên rồi mà như chưa" khá giống với mô tả của chị Lan trong bài cũ: lên đỉnh rồi bị "tụt thang máy".
Cơ sàn chậu yếu sau sinh cũng có thể làm cực khoái kém rõ. Tập cơ sàn chậu (Kegel) đúng cách, hoặc tập với chuyên viên vật lý trị liệu sàn chậu, giúp ích cho một số người.
3. Sung huyết vùng chậu chưa tan
Khi hưng phấn kéo dài, máu dồn về vùng chậu. Nếu không đạt cực khoái hoặc cực khoái nhẹ, cảm giác căng tức, nặng bụng dưới có thể kéo dài một lúc rồi tự hết. Đây không phải chấn thương và không gây hại. Nằm nghỉ, đi lại nhẹ, hoặc đạt thêm một cực khoái giúp hết nhanh hơn.
4. Buồn bã, bứt rứt, muốn khóc sau quan hệ
Có một hiện tượng được gọi là buồn bã sau quan hệ (postcoital dysphoria): sau một cuộc yêu bình thường, có đồng thuận, người đó bỗng thấy buồn, lo, cáu hoặc muốn khóc, kéo dài từ vài phút đến vài giờ. Gặp thỉnh thoảng thì khá phổ biến và không nói lên điều gì xấu về mối quan hệ. Nhưng nếu xảy ra hầu như mỗi lần, hoặc đi kèm ký ức khó chịu, cần được nói chuyện với chuyên gia tâm lý. Người từng bị xâm hại tình dục có thể gặp cảm giác này nhiều hơn.
5. Hưng phấn vùng kín dai dẳng không mong muốn
Hiếm gặp hơn là rối loạn hưng phấn sinh dục dai dẳng (PGAD): vùng kín căng, nhói, rung, như sắp lên đỉnh, kéo dài hàng giờ hoặc nhiều ngày, không liên quan tới ham muốn, và cực khoái không làm hết hoặc chỉ hết rất ngắn. Người bệnh thường rất khổ sở, xấu hổ, mất ngủ. Đây là tình trạng y khoa thật, có liên quan tới dây thần kinh vùng chậu, thuốc, hoặc nguyên nhân khác, cần khám chứ không phải "ham muốn cao".
Sửa một hiểu lầm trong bài cũ
Bài viết cũ gọi cảm giác "lên đỉnh vẫn khát" là "nghiện tình dục do rối loạn estrogen". Cách giải thích này không đúng. Rối loạn hành vi tình dục cưỡng chế (cách gọi chính thức của "nghiện sex") được nhận biết qua việc mất kiểm soát hành vi, gây hại cho cuộc sống, chứ không phải qua cảm giác sau cực khoái. Cũng chưa có xét nghiệm estrogen nào chẩn đoán được tình trạng này. Ai thấy mình có dấu hiệu mất kiểm soát thật có thể đọc Triệu chứng nghiện sex.
Lời khuyên "ăn bí đao, hạt sen, kiêng hành hẹ, thịt dê để hạ ham muốn" trong bài cũ dựa trên quan niệm Đông y về "âm hư", chưa có bằng chứng rằng ăn uống như vậy thay đổi được ham muốn. Ăn những món này không hại gì, nhưng không thay được việc tìm nguyên nhân.
Một nguyên nhân dễ bị bỏ qua: thuốc
Một số thuốc có thể làm ham muốn tăng bất thường hoặc gây hành vi tình dục khó kiểm soát. Ví dụ rõ nhất là nhóm thuốc đồng vận dopamine dùng trong bệnh Parkinson và hội chứng chân không yên. Nếu ham muốn thay đổi rõ trong vài tuần sau khi bắt đầu hoặc tăng một thuốc, hãy báo bác sĩ kê đơn. Không tự ngừng thuốc, vì ngừng đột ngột có thể nguy hiểm. Ngược lại, một số thuốc chống trầm cảm lại làm khó đạt cực khoái hoặc cực khoái nhạt, cũng có thể tạo cảm giác "chưa đủ".
Làm gì ngay tại nhà
- Tự hỏi: mình muốn tiếp tục về cơ thể, hay thấy thiếu về cảm xúc? Câu trả lời quyết định nên nói gì với chồng.
- Nói rõ, ngắn gọn, vào lúc bình thường chứ không phải lúc vừa xong: "Nhiều khi em vẫn muốn thêm sau khi anh xong, mình thử tiếp bằng tay nhé."
- Dành thêm thời gian dạo đầu để cực khoái đến khi đã hưng phấn đủ.
- Theo dõi trong vài tuần: cảm giác xuất hiện khi nào, kéo dài bao lâu, có liên quan tới thuốc, chu kỳ kinh, căng thẳng không. Ghi chép này rất có ích nếu phải đi khám.
Khi nào cần đi khám
- Cảm giác hưng phấn, căng tức, nhói ở vùng kín xuất hiện không do kích thích, kéo dài nhiều giờ hoặc nhiều ngày, gây khổ sở: khám phụ khoa, thần kinh hoặc chuyên khoa y học tình dục.
- Ham muốn hoặc hành vi tình dục thay đổi đột ngột sau khi bắt đầu thuốc mới.
- Buồn bã, lo âu, khóc sau quan hệ lặp lại thường xuyên, hoặc đi kèm hồi tưởng về sang chấn.
- Đau bụng dưới, đau khi quan hệ, ra máu sau quan hệ, tiết dịch bất thường.
- Không kiểm soát được hành vi tình dục dù đã cố, gây ảnh hưởng tới công việc, gia đình, sức khoẻ.
Hỏi đáp nhanh
Lên đỉnh xong vẫn muốn tiếp có phải bị bệnh không?
Thường là không. Phụ nữ không có thời gian trơ rõ như nam giới nên có thể muốn và đạt thêm cực khoái. Chỉ đáng lo khi cảm giác hưng phấn đến không mong muốn và không hết.
Vì sao có lần lên đỉnh rất mạnh, có lần rất nhạt?
Mức hưng phấn trước đó, độ mệt, căng thẳng, rượu bia, thuốc và cơ sàn chậu đều ảnh hưởng. Dao động giữa các lần là bình thường.
Khóc sau khi quan hệ có phải do không yêu chồng?
Không nhất thiết. Buồn bã sau quan hệ có thể xảy ra cả trong mối quan hệ tốt. Nếu lặp lại thường xuyên hoặc làm bạn khổ sở, nên gặp chuyên gia tâm lý.
Có nên ăn đồ "mát" để giảm ham muốn?
Chưa có bằng chứng thức ăn làm giảm ham muốn. Nếu ham muốn gây khó chịu, hãy tìm nguyên nhân như thuốc, nội tiết hoặc tâm lý cùng bác sĩ.
Chồng xuất tinh rồi thì có nên đòi tiếp không?
Có thể đề nghị, và nhiều cặp tiếp tục bằng tay, miệng hoặc đồ chơi. Người chồng cũng có quyền từ chối khi quá mệt; điều quan trọng là hai người nói được với nhau.
Nguồn tham khảo
- Tổ chức Y tế Thế giới (WHO) – Phân loại bệnh quốc tế ICD-11: who.int
- Hiệp hội Quốc tế Nghiên cứu Sức khoẻ Tình dục Phụ nữ (ISSWSH): isswsh.org
- Mayo Clinic – rối loạn chức năng tình dục ở nữ: mayoclinic.org
- NHS (Anh) – sức khoẻ tình dục: nhs.uk
- Hiệp hội Sản Phụ khoa Hoa Kỳ (ACOG): acog.org
