Dầu dừa trong "chuyện ấy": dùng làm chất bôi trơn được không, rủi ro với bao cao su và vùng kín
Dầu dừa hợp để mát-xa và có thể làm chất bôi trơn cho cặp không dùng bao latex, nhưng nó làm bao dễ rách và không phải thuốc chữa nấm. Bài viết chỉ rõ khi nào dùng được và cách dùng sạch.
Dầu dừa dùng được trong "chuyện ấy" ở một số trường hợp: làm dầu mát-xa ngoài da, và làm chất bôi trơn cho cặp đôi không dùng bao cao su latex, không hay bị nấm hay viêm âm đạo. Nó trơn lâu, rẻ, ít mùi. Nhưng dầu dừa làm bao cao su latex yếu đi và dễ rách, có thể làm lệch môi trường âm đạo ở người nhạy cảm, và không phải thuốc chữa nấm. Lời khuyên "uống 50 ml dầu dừa mỗi ngày để tăng ham muốn" trong bài cũ là sai và nên bỏ.
Bài 8 cách dùng dầu bôi trơn cho "chuyện ấy" đã so sánh các loại chất bôi trơn nói chung. Bài này chỉ trả lời những câu hỏi riêng về dầu dừa: dùng lúc nào được, lúc nào không, và dùng sao cho sạch.
Dầu dừa hợp với ai, không hợp với ai
| Tình huống | Dầu dừa | Lý do |
|---|---|---|
| Mát-xa lưng, vai, chân cho nhau | Hợp | Trơn lâu, dưỡng da, mùi nhẹ |
| Vợ chồng chung thủy, không dùng bao, không hay viêm nhiễm | Dùng được, theo dõi phản ứng | Trơn lâu hơn gel gốc nước |
| Dùng bao cao su latex (loại phổ biến nhất) | Không | Dầu làm latex mất độ bền, bao dễ thủng, rách |
| Dùng màng ngăn âm đạo bằng latex | Không | Tương tự bao cao su |
| Hay bị nấm âm đạo hoặc viêm âm đạo do vi khuẩn | Nên tránh dùng trong âm đạo | Dầu bám lâu trên niêm mạc, có thể làm lệch hệ vi khuẩn |
| Đang có vết xước, rát, nghi viêm | Không | Không vô khuẩn, có thể làm nặng thêm |
| Dị ứng dừa (hiếm) | Không | Có thể gây ngứa, nổi mẩn |
Chuyện bao cao su: điểm bài cũ nói chưa rõ
Bài cũ khuyên chọn "bao cao su có chứa polyurethane". Nói chính xác hơn: phải là bao làm từ polyurethane hoặc nitrile (thường ghi "non-latex", hay dùng cho người dị ứng latex). Hai chất liệu này chịu được dầu. Riêng bao polyisoprene, dù cũng là "không latex", vẫn bị dầu làm hỏng như latex. Đọc kỹ chất liệu in trên hộp.
Dầu làm hỏng latex không phải ngay lập tức nhìn thấy được; bao vẫn trông bình thường nhưng đã mỏng và yếu đi. Vì vậy nếu dùng bao latex, đừng để dầu dừa dính lên bao, kể cả dầu mát-xa còn trên tay. Rửa tay bằng xà phòng trước khi đeo bao, và dùng gel gốc nước hoặc silicone cho phần quan hệ.
Nếu đã lỡ dùng dầu với bao latex và bao bị rách: với nguy cơ có thai, cân nhắc thuốc tránh thai khẩn cấp càng sớm càng tốt (hỏi dược sĩ, dùng theo nhãn); với nguy cơ HIV từ bạn tình chưa rõ tình trạng, đến cơ sở y tế trong vòng 72 giờ để được tư vấn điều trị dự phòng sau phơi nhiễm.
Dầu dừa và vùng kín: những gì biết được
Âm đạo khỏe có môi trường hơi axit, giữ bởi lợi khuẩn lactobacillus. Bất cứ thứ gì đưa vào đều có thể ảnh hưởng đến cân bằng này. Một số nghiên cứu quan sát ở phụ nữ Mỹ về thói quen đưa sản phẩm vào âm đạo thấy người dùng dầu (dầu ăn, dầu em bé, dầu dừa) có liên quan với tình trạng nấm Candida nhiều hơn, còn vaseline liên quan với viêm âm đạo do vi khuẩn. Đây là dữ liệu quan sát, cỡ mẫu không lớn, nhưng đủ để khuyên người hay tái phát nấm không nên thử.
Còn chuyện "dầu dừa kháng nấm nên chữa được nấm vùng kín": trong phòng thí nghiệm, một số axit béo của dầu dừa ức chế được nấm Candida trên đĩa nuôi cấy. Nhưng từ đĩa nuôi cấy đến điều trị trên người là khoảng cách rất xa, và chưa có thử nghiệm đủ tốt chứng minh dầu dừa chữa được nấm âm đạo. Ngứa, khí hư bất thường cũng có thể là viêm do vi khuẩn, trùng roi hay bệnh lây qua đường tình dục — tự bôi dầu dừa chỉ làm chậm chẩn đoán. Thuốc chống nấm đặt hoặc bôi có bán theo hướng dẫn của dược sĩ; nếu tái phát từ bốn lần một năm thì cần khám.
Vì sao không nên uống 50 ml dầu dừa mỗi ngày
Bài cũ khuyên thêm khoảng 50 ml dầu dừa vào khẩu phần mỗi ngày để "đánh bại gốc tự do, tăng ham muốn". Có ba vấn đề:
- 50 ml dầu cung cấp khoảng 400 kcal, gần một bữa ăn, dễ tăng cân.
- Dầu dừa giàu chất béo bão hòa, làm tăng cholesterol LDL. WHO khuyến nghị chất béo bão hòa dưới 10% tổng năng lượng; riêng lượng dầu này đã vượt mức đó với đa số người.
- Không có bằng chứng ăn dầu dừa làm tăng ham muốn. Giảm ham muốn thường có nguyên nhân cụ thể như mệt mỏi, căng thẳng, thuốc, nội tiết, mâu thuẫn vợ chồng.
Dùng dầu dừa nấu ăn với lượng vừa phải như các loại dầu khác thì không sao; chỉ đừng coi nó là thuốc.
Nếu chọn dùng, dùng sao cho sạch
- Chia ra một lọ nhỏ riêng cho việc này, không thò tay trực tiếp vào hũ dầu nấu ăn trong bếp. Ngón tay đã chạm vùng kín, hậu môn mà nhúng lại vào hũ là đưa vi khuẩn vào cả hũ.
- Lấy bằng thìa sạch, dùng bao nhiêu lấy bấy nhiêu.
- Chọn dầu nguyên chất, không pha hương liệu, tinh dầu, không phải loại "dầu dừa dưỡng tóc" có thêm chất khác.
- Thử trên da trước: bôi một ít ở mặt trong cánh tay, chờ một ngày xem có đỏ ngứa không.
- Không dùng chung từ hậu môn sang âm đạo mà không rửa sạch.
- Rửa sau khi xong: dầu khó trôi bằng nước; rửa bên ngoài bằng nước ấm, không xà phòng thơm, không thụt rửa vào trong.
- Lót khăn: dầu để lại vết khó giặt trên ga giường.
Lưu ý thêm: dầu dừa đông đặc dưới khoảng 24 độ C. Phòng có điều hòa sẽ thấy dầu thành sáp trắng; làm ấm trong lòng bàn tay vài giây là chảy lỏng, không cần hơ nóng.
Mát-xa bằng dầu dừa: cách dùng an toàn nhất
Đây là cách dùng ít rủi ro nhất và cũng là lúc dầu dừa phát huy ưu điểm: trơn lâu, không bốc hơi nhanh như kem dưỡng. Mát-xa không chỉ là màn dạo đầu mà còn là cách để hai người chậm lại, nói cho nhau biết thích được chạm ở đâu. Nếu sau mát-xa chuyển sang quan hệ có dùng bao latex, hãy rửa tay và lau sạch dầu vùng sinh dục trước khi đeo bao.
Khi nào nên dừng và hỏi bác sĩ
- Ngứa, rát, đỏ vùng kín sau khi dùng dầu — ngưng ngay, rửa sạch bằng nước.
- Khí hư thay đổi màu, mùi, đặc như bã đậu hoặc loãng có mùi tanh trong vài ngày sau đó.
- Rát buốt khi đi tiểu.
- Bao cao su bị rách khi đang dùng dầu và có nguy cơ mang thai hoặc lây bệnh.
- Nấm âm đạo tái đi tái lại — cần khám để tìm nguyên nhân, không tự chữa bằng dầu dừa.
Hỏi đáp nhanh
Dầu dừa có làm giảm khả năng thụ thai không?
Các chất bôi trơn nói chung có thể ảnh hưởng đến di chuyển của tinh trùng; dữ liệu riêng về dầu dừa còn ít. Cặp đang mong con nên chọn chất bôi trơn được ghi rõ "thân thiện với tinh trùng".
Dầu dừa có tránh thai được không?
Không. Dầu dừa không diệt tinh trùng. Dùng với bao latex còn làm tăng nguy cơ rách bao, tức là tăng nguy cơ có thai ngoài ý muốn.
Dầu oliu, dầu em bé có giống dầu dừa không?
Về bao cao su thì giống: đều làm hỏng latex. Dầu em bé là dầu khoáng, khó rửa hơn. Câu hỏi về dầu ăn được bàn kỹ ở bài Có nên thủ dâm bằng dầu ăn thay dầu bôi trơn?
Sau mãn kinh khô âm đạo, dùng dầu dừa có được không?
Một số phụ nữ dùng thấy dễ chịu. Nhưng khô âm đạo sau mãn kinh có thuốc điều trị hiệu quả như chất dưỡng ẩm âm đạo và estrogen tại chỗ do bác sĩ kê. Nên đi khám thay vì chỉ dựa vào dầu dừa.
Dùng dầu dừa cho quan hệ qua hậu môn được không?
Dầu trơn lâu nên có người dùng, nhưng vẫn không dùng được với bao latex. Mà quan hệ qua hậu môn là đường có nguy cơ lây HIV cao, nên bao cao su gần như bắt buộc khi chưa rõ tình trạng của nhau. Gel silicone là lựa chọn tốt hơn.
Nguồn tham khảo
- Tổ chức Y tế Thế giới (WHO) – Khuyến nghị về chất béo trong khẩu phần, chất bôi trơn dùng với bao cao su: who.int
- CDC – Hướng dẫn sử dụng bao cao su đúng cách: cdc.gov
- NHS (Vương quốc Anh) – Nấm âm đạo, viêm âm đạo do vi khuẩn: nhs.uk
- American College of Obstetricians and Gynecologists (ACOG) – Sức khỏe âm đạo: acog.org








